Huấn luyện não bộ - VIỆN TÂM LÝ HỌC TÍCH CỰC & PHÁT TRIỂN GIÁO DỤC

Trong bối cảnh xã hội hiện đại đang đối mặt với nhiều thách thức về sức khỏe tinh thần và sự già hóa dân số, việc tìm kiếm các giải pháp khoa học, bền vững để nâng cao chất lượng cuộc sống trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

Với tư cách là một người bạn đồng hành nghiên cứu sâu về Tâm lý học thần kinh (Neuropsychology) và Khoa học não bộ (Brain Science), tôi hiểu rằng những lời khuyên sáo rỗng như "hãy suy nghĩ tích cực lên" thường không mang lại hiệu quả thực tế khi tâm trí đang rơi vào hố sâu của sự mệt mỏi.

Trong xã hội hiện đại, khái niệm hạnh phúc thường bị giản lược thành những khoảnh khắc vui vẻ thoáng qua hoặc những thành tựu vật chất hữu hình. Tuy nhiên, dưới lăng kính của tâm lý học hành vi và triết học hiện sinh, hạnh phúc thực thụ là một cấu trúc đa tầng phức tạp và tinh tế.

Trong bối cảnh áp lực của kỷ nguyên số, trí nhớ không chỉ đơn thuần là một kho chứa dữ liệu thụ động. Tại Viện Nghiên cứu & Ứng dụng Tâm lý - Giáo dục (IPPED), chúng tôi tiếp cận trí nhớ như một kỹ năng có thể rèn luyện và nâng cấp.

Trong bối cảnh sức khỏe tâm thần đang trở thành mối quan tâm hàng đầu trên toàn cầu, năm 2025 đánh dấu một bước chuyển mình mạnh mẽ của Viện Tâm lý học tích cực và Phát triển giáo dục (IPPED).

Trong nhịp sống hiện đại, giấc ngủ thường bị hiểu đơn thuần là khoảng thời gian nghỉ ngơi thụ động của cơ thể. Tuy nhiên, dưới góc độ của khoa học thần kinh và tâm lý học hành vi, giấc ngủ đóng một vai trò chủ động và quan trọng hơn rất nhiều: đó là giai đoạn "bảo trì" hệ thống quan trọng nhất của não bộ - Hệ lưới hoạt hóa (RAS).

Trong bối cảnh bùng nổ thông tin của kỷ nguyên số, một nghịch lý thường xuyên xảy ra là chúng ta luôn ý thức rõ ràng về việc cần phải tập trung, nhưng tâm trí lại liên tục bị xao nhãng bởi vô vàn yếu tố ngoại cảnh. Để giải mã hiện tượng này, các nhà khoa học thần kinh đã đi sâu vào nghiên cứu cơ chế vận hành của não bộ, đặc biệt là giới hạn xử lý thông tin và các bộ lọc sinh học.

Tương lai của Tâm lý học chắc chắn sẽ được định hình bởi Trí tuệ Nhân tạo (AI). Sự giao thoa này không còn là khoa học viễn tưởng; nó đang mở ra những khả năng chưa từng có trong cả việc thấu hiểu tâm trí và việc huấn luyện tâm trí ở quy mô và mức độ chính xác mà chúng ta chưa bao giờ đạt được.

Cuộc sống, về bản chất, là một chuỗi những thử thách. Không ai có thể đi hết cuộc đời mà không một lần vấp ngã, đối mặt với thất bại, mất mát hay những biến cố không lường trước.

Chúng ta đang sống trong một thế giới của sự xao nhãng liên tục. Tâm trí của chúng ta hiếm khi ở yên tại hiện tại; nó hoặc là hối tiếc về quá khứ, hoặc lo lắng cho tương lai.

Bạn đã bao giờ trải qua một khoảnh khắc mà mình hoàn toàn đắm chìm vào một công việc? Mọi thứ xung quanh dường như tan biến, bạn quên cả thời gian, quên cả bản thân, và dường như hành động của bạn tuôn ra một cách dễ dàng, không cần nỗ lực.

Trong phần lớn lịch sử của mình, tâm lý học đã hoạt động dựa trên một "mô hình bệnh lý" – nó tập trung gần như toàn bộ nguồn lực để trả lời câu hỏi: "Con người có vấn đề gì?".

Tại sao một số người lại đón nhận thử thách như một cơ hội, trong khi những người khác lại né tránh chúng vì sợ thất bại? Tại sao một số người kiên trì vượt qua nghịch cảnh, còn số khác lại dễ dàng bỏ cuộc?

Giáo dục là nền tảng của sự tiến bộ xã hội, là chìa khóa mở ra tiềm năng của mỗi cá nhân. Nhưng tại sao trong cùng một lớp học, với cùng một giáo viên và một giáo trình, có những học sinh tiếp thu nhanh chóng và say mê, trong khi những học sinh khác lại cảm thấy chật vật và mất kết nối?

Hành vi của con người không xảy ra trong chân không; nó liên tục được định hình bởi các kết quả mà nó tạo ra. Nếu một hành động mang lại kết quả dễ chịu, chúng ta có xu hướng lặp lại nó. Nếu nó mang lại kết quả khó chịu, chúng ta có xu hướng né tránh.

Hàng ngày, chúng ta phải đưa ra hàng trăm quyết định, từ nhỏ nhặt như chọn món ăn sáng đến trọng đại như thay đổi công việc. Chúng ta thường tin rằng mình là một "nhà tư tưởng" lý trí, cẩn thận cân nhắc ưu nhược điểm để đi đến lựa chọn tối ưu.

Là con người, chúng ta luôn tự hào về khả năng tư duy logic và đưa ra các quyết định lý trí. Chúng ta tin rằng mình phân tích thông tin một cách khách quan để đi đến kết luận tốt nhất.

Tất cả chúng ta đều đã từng trải qua cảm giác đó: một nhiệm vụ quan trọng cần được thực hiện, thời hạn đang đến gần, nhưng thay vì bắt tay vào làm, chúng ta lại thấy mình đang lướt mạng xã hội, dọn dẹp bàn làm việc, hoặc làm bất cứ thứ gì khác ngoại trừ công việc đó.

Sau nhiều năm nghiên cứu hành vi con người, có một chân lý đáng suy ngẫm là: chúng ta thường tưởng rằng mình đang tự do lựa chọn, nhưng thực chất, hành vi của chúng ta đang bị lựa chọn. Các nhà kinh doanh tài giỏi không chỉ bán sản phẩm, họ đang thiết kế lại toàn bộ hệ thống nhận thức và tạo ra các bẫy hành vi tinh vi.

Aristotle từng nói: "Chúng ta là những gì chúng ta lặp đi lặp lại. Do đó, sự xuất sắc không phải là một hành động, mà là một thói quen". Thật vậy, ước tính có tới 40% các hành động chúng ta thực hiện mỗi ngày không phải là kết quả của các quyết định có ý thức, mà là các thói quen.